Liệu pháp quang động trong điều trị mụn trứng cá

Liệu pháp quang động

Mụn trứng cá là vấn đề da liễu phổ biến, ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi, gây ra nhiều phiền toái về thẩm mỹ và tâm lý. Liệu pháp quang động (PDT) nổi lên như một giải pháp điều trị mụn hiệu quả, an toàn, được nhiều người tin tưởng lựa chọn.

Liệu pháp quang động (PDT) là gì?

Liệu pháp quang động (photodynamic therapy – PDT)  là một phương pháp điều trị sử dụng ánh sáng kết hợp với chất nhạy cảm ánh sáng để tiêu diệt tế bào đích. PDT có thể được sử dụng để điều trị nhiều bệnh lý khác nhau, bao gồm:

  • Ung thư: PDT có thể được sử dụng để điều trị nhiều loại ung thư khác nhau, bao ung thư da, ung thư phổi, ung thư vú, và ung thư bàng quang.
  • Mụn trứng cá: PDT có thể giúp tiêu diệt vi khuẩn gây mụn và giảm viêm, giúp cải thiện tình trạng mụn trứng cá.
  • Nếp nhăn và lão hóa da: PDT có thể kích thích sản sinh collagen và elastin, giúp cải thiện độ đàn hồi và săn chắc da, giảm nếp nhăn và lão hóa da.
  • Bệnh lý da khác: PDT cũng có thể được sử dụng để điều trị các bệnh lý da khác như bệnh vẩy nến, chàm, và u mạch máu.

Cơ chế hoạt động của PDT trong điều trị mụn trứng cá như thế nào?

PDT sử dụng hai thành phần chính để tiêu diệt vi khuẩn P. acnes và giảm viêm, giúp cải thiện tình trạng mụn trứng cá:

Chất nhạy cảm ánh sáng:

  • Chất nhạy cảm ánh sáng thường được sử dụng trong PDT điều trị mụn trứng cá là axit 5-aminolevulinic (ALA).
  • ALA được bôi lên da và thấm vào nang lông.
  • Khi ALA được chiếu sáng bởi ánh sáng có bước sóng phù hợp (thường là 417 nm), nó sẽ chuyển đổi thành porphyrin.
  • Porphyrin tích tụ trong các tế bào vi khuẩn P. acnes và tế bào sừng.

Ánh sáng:

  • Ánh sáng có bước sóng phù hợp (thường là 417 nm) được chiếu lên da sau khi bôi ALA.
  • Ánh sáng kích hoạt porphyrin, tạo ra các gốc oxy hóa.
  • Các gốc oxy hóa này sẽ tiêu diệt vi khuẩn P. acnes và tế bào sừng, đồng thời kích thích sản sinh collagen, giúp cải thiện tình trạng mụn trứng cá.

Cơ chế hoạt động cụ thể của PDT trong điều trị mụn trứng cá bao gồm:

  • Diệt vi khuẩn P. acnes: Gốc oxy hóa sinh ra từ porphyrin sẽ phá hủy màng tế bào vi khuẩn P. acnes, dẫn đến tiêu diệt vi khuẩn.
  • Giảm viêm: Gốc oxy hóa cũng có thể kích thích sản sinh các chất chống viêm, giúp giảm viêm da do mụn trứng cá.
  • Giảm tiết bã nhờn: Ánh sáng có thể giúp điều chỉnh hoạt động của tuyến bã nhờn, làm giảm tiết bã nhờn, một trong những nguyên nhân chính gây ra mụn trứng cá.
  • Kích thích sản sinh collagen: Ánh sáng có thể kích thích sản sinh collagen, giúp cải thiện cấu trúc da và giảm sẹo do mụn.



PDT có hiệu quả với những loại mụn trứng cá nào?

PDT có hiệu quả với các loại mụn trứng cá sau:

Mụn trứng cá viêm:

  • Mụn mủ: Là những nốt mụn đỏ, sưng tấy có chứa mủ trắng hoặc vàng.
  • Mụn bọc: Là những nốt mụn lớn, sưng tấy và đau nhức nằm sâu dưới da.
  • Mụn nang: Là những nốt mụn lớn, sưng tấy và chứa nhiều mủ nằm sâu dưới da.

Mụn trứng cá không viêm:

  • Mụn cám: Là những nốt mụn nhỏ, li ti, màu trắng hoặc đen trên da.
  • Mụn đầu đen: Là những nốt mụn nhỏ, li ti, màu đen trên da.

PDT cũng có thể hiệu quả với:

  • Mụn trứng cá do vi khuẩn kháng thuốc.
  • Mụn trứng cá ở những người không thể sử dụng các phương pháp điều trị khác như isotretinoin.

Tuy nhiên, PDT không phù hợp với:

  • Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú.
  • Người có tiền sử dị ứng với ánh sáng.
  • Người có bệnh lý da nhạy cảm.

Liệu pháp quang động

Quy trình thực hiện PDT trong điều trị mụn trứng cá như thế nào?

Trước khi thực hiện:

  • Bác sĩ da liễu sẽ khám da và xác định xem bạn có phù hợp với PDT hay không.
  • Bạn sẽ được dặn dò để chuẩn bị trước khi thực hiện PDT, chẳng hạn như:
  • Ngừng sử dụng các sản phẩm chăm sóc da có chứa benzoyl peroxide hoặc retinoids trong vài ngày trước khi thực hiện.
  • Tránh tiếp xúc với ánh nắng mặt trời trong 24 giờ trước khi thực hiện.

Quy trình thực hiện:

  • Làm sạch da: Da mặt sẽ được làm sạch kỹ lưỡng bằng sữa rửa mặt dịu nhẹ.
  • Bôi ALA: Chất nhạy cảm ánh sáng ALA sẽ được bôi lên da và ủ trong 30 phút đến 1 giờ.
  • Chiếu sáng: Ánh sáng có bước sóng phù hợp (thường là 417 nm) sẽ được chiếu lên da trong 15 đến 20 phút.
  • Làm mát da: Sau khi chiếu sáng, da sẽ được làm mát bằng gel hoặc khăn lạnh.

Sau khi thực hiện:

  • Da có thể đỏ, sưng tấy và hơi đau trong vài ngày sau khi thực hiện.
  • Bạn nên tránh tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và sử dụng kem chống nắng có SPF 30 trở lên.
  • Bạn có thể cần thực hiện nhiều lần PDT để đạt hiệu quả tối ưu.

Lưu ý:

  • Quy trình thực hiện PDT có thể thay đổi tùy theo cơ sở y tế và tình trạng da của bạn.
  • Nên thực hiện PDT bởi bác sĩ da liễu chuyên khoa để đảm bảo an toàn và hiệu quả.



So sánh hiệu quả và chi phí thực hiện của PDT với các phương pháp điều trị mụn trứng cá khác

Hiệu quả:

PDT:

  • Hiệu quả cao trong điều trị mụn trứng cá từ mức độ trung bình đến nặng.
  • Giúp giảm số lượng mụn, giảm viêm và cải thiện tình trạng da.
  • Ít tác dụng phụ.
  • Có thể hiệu quả với mụn trứng cá do vi khuẩn kháng thuốc.
  • Có thể hiệu quả với những người không thể sử dụng các phương pháp điều trị khác như isotretinoin.

Phương pháp khác:

  • Hiệu quả điều trị phụ thuộc vào phương pháp cụ thể và mức độ nghiêm trọng của mụn.
  • Một số phương pháp có thể hiệu quả nhanh hơn PDT.
  • Một số phương pháp có thể có nhiều tác dụng phụ hơn PDT.

Chi phí:

PDT:

  • Chi phí cao hơn so với các phương pháp điều trị mụn trứng cá thông thường như thuốc bôi hoặc thuốc uống.
  • Chi phí có thể thay đổi tùy theo cơ sở y tế và số lần điều trị cần thiết.

Phương pháp khác:

  • Chi phí có thể dao động từ thấp đến cao tùy theo phương pháp.
  • Một số phương pháp có thể được bảo hiểm chi trả.

PDT là một phương pháp điều trị mụn trứng cá hiệu quả và an toàn. Tuy nhiên, chi phí thực hiện cao hơn so với các phương pháp điều trị khác. Nên cân nhắc kỹ lưỡng hiệu quả, chi phí và tác dụng phụ của các phương pháp điều trị khác nhau trước khi đưa ra lựa chọn phù hợp.

 

 

⏩⏩ Mời quý vị và các bạn quan tâm và tham gia các nền tảng để cập nhật và trao đổi thêm những thông tin – tình trạng sức khỏe cùng cộng đồng và bác sĩ chuyên khoa tại.

Bỏ phiếu