Ngứa da (Itchy skin)

ngứa da

Da bị ngứa gây ra cảm giác khó chịu khiến bạn muốn gãi. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây ngứa, da có biểu hiện bình thường, đỏ hay sần sùi. Việc gãi nhiều lần gây ra những vùng da dày nổi lên chảy máu hoặc nhiễm trùng.

Nhiều người cảm thấy dễ chịu hơn với các biện pháp tự chăm sóc như dưỡng ẩm hàng ngày, sử dụng chất tẩy rửa nhẹ nhàng và tắm bằng nước ấm. Để giảm ngứa lâu dài cần phải xác định và điều trị nguyên nhân gây ngứa da. Các phương pháp điều trị phổ biến là kem bôi, băng ẩm và thuốc uống chống ngứa.

Triệu chứng

Da bị ngứa ảnh hưởng đến các vùng nhỏ, chẳng hạn như da đầu, cánh tay hoặc chân hoặc toàn bộ cơ thể. Da ngứa xảy ra mà không có bất kỳ thay đổi đáng chú ý nào khác trên da. Ở các trường hợp khác, da ngứa có thể đi kèm với:

  • Đỏ
  • Vết xước
  • Sẩn, đốm hoặc mụn nước
  • Da khô nứt nẻ
  • Các mảng da sần sùi hoặc có vảy.

Đôi khi ngứa ngáy kéo dài và dữ dội. Khi bạn chà xát hoặc gãi, nó sẽ ngứa hơn, càng ngứa lại càng gãi. Việc phá vỡ chu kỳ ngứa-gãi này khó khăn.

Ngứa da

Khi nào đến gặp bác sĩ

Đi khám bác sĩ hoặc chuyên gia bệnh da liễu nếu ngứa:

  • Ngứa kéo dài hơn hai tuần và không cải thiện với các biện pháp tự chăm sóc
  • Ngứa nghiêm trọng và làm bạn mất tập trung vào thói quen hàng ngày hoặc gây mất ngủ
  • Ngứa đột ngột và không rõ nguyên nhân
  • Ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể
  • Đi kèm với các dấu hiệu và triệu chứng khác, chẳng hạn như sụt cân, sốt hoặc đổ mồ hôi ban đêm.

Nếu tình trạng này kéo dài trong 3 tháng dù đã điều trị, hãy đến gặp bác sĩ da liễu để được đánh giá về bệnh da. Một số trường hợp cũng cần đến gặp bác sĩ chuyên khoa nội để được đánh giá các bệnh khác.

Nguyên nhân gây ngứa da

Nguyên nhân gây ngứa da bao gồm:

  • Tình trạng da. Ví dụ bao gồm da khô, bệnh chàm (viêm da), bệnh vẩy nến, bệnh ghẻ, ký sinh trùng, vết bỏng, vết sẹo, vết côn trùng cắn và phát ban.
  • Các bệnh nội khoa. Ngứa toàn thân và triệu chứng của bệnh lý có từ trước, chẳng hạn như bệnh gan, bệnh thận, thiếu máu, tiểu đường, các vấn đề về tuyến giáp, đa u tủy hoặc ung thư hạch.
  • Rối loạn thần kinh. Ví dụ như bệnh đa xơ cứng, dây thần kinh bị chèn ép và bệnh zona (herpes zoster).
  • Tình trạng tâm thần. Ví dụ như lo lắng, rối loạn ám ảnh cưỡng chế và trầm cảm.
  • Kích ứng và phản ứng dị ứng. Len, hóa chất, xà phòng và các chất khá gây kích ứng da và gây phát ban và ngứa. Đôi khi chất, chẳng hạn như cây thường xuân độc hoặc mỹ phẩm, gây ra phản ứng dị ứng. Ngoài ra, phản ứng với một số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc giảm đau có chất gây mê (opioid) gây ngứa da.

Đôi khi không thể xác định được nguyên nhân gây ngứa.

Các biến chứng

Ngứa da nghiêm trọng hoặc kéo dài hơn 6 tuần (ngứa mãn tính) ành hưởng đến chất lượng cuộc sống, làm gián đoạn giấc ngủ hoặc gây ra lo lắng hoặc trầm cảm. Ngứa và gãi kéo dài àm tăng cường độ ngứa, dẫn đến tổn thương da, nhiễm trùng và để lại sẹo.

Điều trị

Điều trị ngứa da tập trung vào việc loại bỏ nguyên nhân gây ngứa. Nếu các biện pháp khắc phục tại nhà không làm dịu các triệu chứng của bạn, nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe của bạn có thể đề nghị dùng thuốc theo toa hoặc các phương pháp điều trị khác. Kiểm soát các triệu chứng ngứa da có thể là một thách thức và có thể cần điều trị lâu dài. Các tùy chọn bao gồm:

Kem và thuốc mỡ corticosteroid.

Nếu da của bạn bị ngứa và viêm, nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe của bạn có thể đề nghị bôi kem hoặc thuốc mỡ lên vùng bị ảnh hưởng. Sau đó, bạn có thể che vùng da được điều trị bằng chất liệu bông ẩm. Độ ẩm giúp da hấp thụ kem và có tác dụng làm mát.

Nếu bạn bị ngứa dữ dội hoặc lâu dài, bác sĩ có thể đề nghị thói quen trước khi đi ngủ như sau: Tắm trong nước ấm đơn giản trong 20 phút, sau đó bôi thuốc mỡ triamcinolone 0,025% đến 0,1% lên da ướt. Điều này giữ độ ẩm và giúp thuốc hấp thụ. Sau đó mặc đồ ngủ vào. Lặp lại thói quen này trước khi đi ngủ trong vài đêm.

Các loại kem và thuốc mỡ khác.

Các phương pháp điều trị khác mà bạn áp dụng cho da bao gồm các chất ức chế calcineurin, chẳng hạn như tacrolimus và pimecrolimus. Hoặc bạn có thể tìm thấy một số cứu trợ với thuốc gây tê tại chỗ, kem capsaicin hoặc kem doxepin.

Thuốc uống.

Thuốc chống trầm cảm được gọi là chất ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc (SSRI) có thể hữu ích trong việc giảm bớt một số loại ngứa lâu dài. Ví dụ về SSRI bao gồm fluoxetine và sertraline. Một lựa chọn khác là thuốc chống trầm cảm ba vòng, chẳng hạn như doxepin. Bạn có thể không cảm nhận được đầy đủ lợi ích của một số loại thuốc này cho đến 8 đến 12 tuần sau khi bắt đầu điều trị.

Liệu pháp ánh sáng (quang trị liệu).

Quang trị liệu liên quan đến việc phơi bày làn da của bạn với một loại ánh sáng cụ thể. Đây có thể là một lựa chọn tốt cho những người không thể dùng thuốc uống. Có thể bạn sẽ cần một vài buổi trị liệu bằng ánh sáng cho đến khi tình trạng ngứa được kiểm soát.

 

Tham khảo: Itchy skin (pruritus)

Rate this post