Nguyên nhân gây thoái hóa khớp gối

Nguyên nhân gây thoái hóa khớp gối

Thoái hóa khớp gối là một bệnh lý mãn tính gây tổn thương sụn khớp gối, dẫn đến đau, cứng khớp, hạn chế vận động. Bệnh thường gặp ở người cao tuổi, nhưng hiện nay đang có xu hướng gia tăng ở người trẻ tuổi. Có nhiều nguyên nhân gây thoái hóa khớp gối, bao gồm:

Thoái hóa khớp gối do tuổi tác

Theo thời gian, sụn khớp sẽ bị bào mòn dần, mất đi tính đàn hồi và khả năng bảo vệ các đầu xương. Sự suy thoái của sụn khớp là do sự kết hợp của các yếu tố sau:

  • Thay đổi cấu trúc của sụn khớp: Sụn khớp là một mô liên kết đặc biệt, có khả năng hấp thụ lực và giảm ma sát giữa các đầu xương. Theo thời gian, sụn khớp sẽ bị mỏng đi, giảm độ đàn hồi và khả năng hấp thụ lực.
  • Tăng sản xương: Khi sụn khớp bị mòn, các đầu xương sẽ cọ xát trực tiếp vào nhau, gây kích thích quá trình sản xuất xương mới. Quá trình này có thể dẫn đến hình thành gai xương, khiến khớp gối trở nên cứng và đau đớn hơn.
  • Thay đổi cấu trúc của xương: Khi sụn khớp bị mòn, các đầu xương sẽ tiếp xúc trực tiếp với nhau. Điều này có thể dẫn đến thay đổi cấu trúc của xương, khiến xương trở nên xốp và dễ gãy.

Nguyên nhân gây thoái hóa khớp gối

Chấn thương khớp gối

Chấn thương khớp gối là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây thoái hóa khớp gối. Chấn thương khớp gối có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm:

  • Tai nạn giao thông, tai nạn lao động, tai nạn sinh hoạt,…
  • Chấn thương trong thể thao, đặc biệt là các môn thể thao có tính đối kháng cao như bóng đá, bóng rổ,…
  • Chấn thương do sử dụng khớp gối quá mức, chẳng hạn như ở những người lao động nặng nhọc, mang vác nặng,…

Các chấn thương khớp gối có thể gây tổn thương đến các cấu trúc của khớp, bao gồm:

  • Sụn khớp: Sụn khớp là một lớp mô mỏng, trơn, bao phủ các đầu xương của khớp. Sụn khớp có chức năng giảm ma sát và hấp thụ lực khi khớp cử động. Chấn thương khớp gối có thể gây tổn thương đến sụn khớp, khiến sụn khớp bị mòn, nứt, bong, thậm chí là tiêu biến.
  • Xương: Chấn thương khớp gối có thể gây gãy xương, trật khớp,…
  • Dây chằng: Dây chằng là những sợi mô liên kết giúp giữ cho khớp ổn định. Chấn thương khớp gối có thể gây đứt dây chằng, khiến khớp gối mất ổn định và dễ bị tổn thương hơn.

Khi các cấu trúc của khớp gối bị tổn thương, sẽ làm tăng áp lực lên khớp, dẫn đến thoái hóa khớp gối.

Thừa cân, béo phì

Trọng lượng cơ thể dư thừa đè lên khớp gối, làm tăng áp lực lên sụn khớp. Điều này có thể dẫn đến mòn sụn khớp và các tổn thương khác cho khớp gối.

Thừa cân, béo phì làm tăng nguy cơ thoái hóa khớp gối ở mọi lứa tuổi, nhưng đặc biệt nguy hiểm ở người lớn tuổi. Ở người lớn tuổi, sụn khớp đã bị suy thoái tự nhiên do tuổi tác. Trọng lượng cơ thể dư thừa càng làm tăng áp lực lên sụn khớp, khiến sụn khớp bị mòn nhanh hơn.



Yếu tố di truyền

Yếu tố di truyền là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây thoái hóa khớp gối. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người có người thân trong gia đình bị thoái hóa khớp gối có nguy cơ mắc bệnh cao hơn những người không có người thân bị bệnh.

Có một số gen đã được xác định có liên quan đến nguy cơ mắc thoái hóa khớp gối. Các gen này có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của sụn khớp, khả năng sửa chữa sụn khớp bị tổn thương và khả năng chịu lực của khớp gối.

Ngoài ra, hình dạng bất thường của xương khớp gối cũng có thể là một yếu tố di truyền góp phần gây thoái hóa khớp gối. Chẳng hạn, những người có khớp gối quá duỗi hoặc quá gấp có nguy cơ mắc thoái hóa khớp gối cao hơn.

Một số bệnh lý khác

Viêm khớp dạng thấp: Viêm khớp dạng thấp là một bệnh tự miễn, trong đó hệ thống miễn dịch của cơ thể tấn công các mô khỏe mạnh, bao gồm cả sụn khớp. Viêm khớp dạng thấp có thể gây tổn thương nghiêm trọng cho sụn khớp, dẫn đến thoái hóa khớp gối.

  • Viêm khớp dạng vảy nến: Viêm khớp dạng vảy nến là một bệnh tự miễn khác, cũng có thể gây tổn thương cho sụn khớp. Viêm khớp dạng vảy nến có thể dẫn đến thoái hóa khớp gối, đặc biệt là ở những người bị bệnh vảy nến da.
  • Bệnh gút: Bệnh gút là một bệnh gây viêm khớp, xảy ra khi có quá nhiều axit uric trong máu. Axit uric có thể lắng đọng dưới dạng tinh thể trong khớp, gây đau đớn và sưng tấy. Gút có thể dẫn đến thoái hóa khớp gối, đặc biệt là ở những người bị gút tái phát nhiều lần.
  • Bệnh loạn dưỡng xương khớp: Bệnh loạn dưỡng xương khớp là một nhóm bệnh gây rối loạn quá trình phát triển của xương. Bệnh loạn dưỡng xương khớp có thể làm suy yếu xương, khiến xương dễ gãy. Gãy xương ở khớp gối có thể dẫn đến thoái hóa khớp gối.



Thường xuyên sử dụng các loại thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs)

Các thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs) là một nhóm thuốc được sử dụng để giảm đau, chống viêm và hạ sốt. Các NSAIDs phổ biến bao gồm ibuprofen, naproxen và diclofenac. Thường xuyên sử dụng các NSAIDs có thể làm tăng nguy cơ thoái hóa khớp gối. Nguyên nhân của điều này vẫn chưa được hiểu rõ, nhưng có một số giả thuyết được đưa ra, bao gồm:

  • Các NSAIDs có thể làm tổn thương sụn khớp. Sụn khớp là một mô liên kết đặc biệt, có khả năng hấp thụ lực và giảm ma sát giữa các đầu xương. Các NSAIDs có thể làm suy yếu sụn khớp, khiến sụn khớp dễ bị mòn.
  • Các NSAIDs có thể làm tăng sản xuất các chất gây viêm. Viêm là một quá trình tự nhiên của cơ thể khi bị tổn thương. Tuy nhiên, viêm quá mức có thể làm tổn thương sụn khớp và các mô khác trong khớp. Các NSAIDs có thể làm tăng sản xuất các chất gây viêm, khiến viêm trở nên trầm trọng hơn.
  • Các NSAIDs có thể làm tăng nguy cơ chảy máu trong khớp. Chảy máu trong khớp có thể làm tổn thương sụn khớp và các mô khác trong khớp. Các NSAIDs có thể làm tăng nguy cơ chảy máu trong khớp, đặc biệt là ở những người bị rối loạn chảy máu.

Hút thuốc lá

Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ gây thoái hóa khớp gối theo nhiều cách, bao gồm:

  • Hút thuốc lá làm giảm lưu lượng máu đến khớp gối. Điều này có thể làm giảm khả năng cung cấp oxy và chất dinh dưỡng cho sụn khớp, khiến sụn khớp bị mòn nhanh hơn.
  • Hút thuốc lá làm tăng sản xuất các chất gây viêm. Viêm là một quá trình tự nhiên của cơ thể khi bị tổn thương. Tuy nhiên, viêm quá mức có thể làm tổn thương sụn khớp và các mô khác trong khớp.
  • Hút thuốc lá làm giảm khả năng sửa chữa các tổn thương ở sụn khớp. Sụn khớp là một mô liên kết đặc biệt, có khả năng tự sửa chữa khi bị tổn thương. Tuy nhiên, hút thuốc lá có thể làm giảm khả năng sửa chữa này, khiến sụn khớp bị tổn thương nghiêm trọng hơn.

Để phòng ngừa thoái hóa khớp gối, cần có chế độ ăn uống lành mạnh, cân bằng, hạn chế sử dụng các loại thuốc kháng viêm không steroid, không hút thuốc lá, duy trì cân nặng hợp lý, tập thể dục thường xuyên,…

⏩⏩ Mời quý vị và các bạn quan tâm và tham gia các nền tảng để cập nhật và trao đổi thêm những thông tin – tình trạng sức khỏe cùng cộng đồng và bác sĩ chuyên khoa tại.

5/5 - (1 bình chọn)