Nguyên nhân, điều trị và các biện pháp phòng ngừa sẹo lồi (Keloid scar) ✅

Sẹo lồi

Sẹo lồi (Keloid scar) là một vết sẹo hình thành ở những vị trí từng bị chấn thương da nhưng thường xuất hiện nhiều ở dái tai, vai, má hoặc ngực. Sẹo lồi không gây hại cho sức khỏe thể chất nhưng nó gây mất thẩm mỹ. Phòng ngừa hoặc điều trị sớm có thể tránh được tình trạng này. Trong trường hợp xuất hiện sẹo lồi, điều trị chúng là điều hoàn toàn có thể ngay cả đối với những sẹo tồn tại trong nhiều năm hoặc tái phát.

Sẹo lồi có những đặc điểm gì?

Sẹo lồi hình thành trong vòng vài tháng đến vài năm sau khi bị chấn thương. Các dấu hiệu và triệu chứng bao gồm:

  • Sẹo dày, không đều, thường ở dái tai, vai, má hoặc giữa ngực
  • Da ở vùng sẹo bóng, không lông, không sần, nổi lên so với vùng da xung quanh
  • Kích thước đa dạng, tùy thuộc vào kích thước của vết thương ban đầu và khi sẹo ngừng phát triển
  • Kết cấu đa dạng, từ mềm đến cứng và đàn hồi
  • Đỏ, nâu hoặc đỏ tía, tùy thuộc vào màu da
  • Ngứa
  • Khó chịu.

Sẹo lồi

Khi nào cần đi khám bác sĩ

Điều trị sớm giúp giảm thiểu sự phát triển của sẹo. Các vết sẹo lâu năm thường khó điều trị hơn. Tuy nhiên hãy nói chuyện với bác sĩ da liễu để lựa chọn các phương pháp có thể cải thiện được tình trạng sẹo.

Nguyên nhân gây sẹo lồi do đâu?

Hiện chưa rõ hoàn toàn nguyên nhân gây ra sẹo lồi nhưng hầu hết các chuyên gia đều đồng ý rằng đó là một rối loạn chức năng của quá trình chữa lành vết thương. Collagen – một loại protein được tìm thấy khắp cơ thể có vai trò quan trọng trong chữa lành vết thương. Tuy nhiên khi cơ thể sản xuất quá nhiều dẫn đến sẹo lồi hình thành.

Sẹo lồi có thể gây ra bởi bất kỳ loại chấn thương da nào – vết côn trùng cắn, mụn trứng cá, vết chích, vết đâm trên cơ thể, vết bỏng, tẩy lông và thậm chí là những vết xước và vết sưng nhỏ. Đôi khi sẹo hình thành mà không có lý do rõ ràng.

Sẹo lồi không truyền nhiễm hoặc gây ung thư. Sẹo lồi khác với sẹo phì đại. Sẹo phì đại nằm trong giới hạn của vết thương ban đầu và mờ dần theo thời gian mà không cần điều trị.

Những ai dễ bị sẹo lồi?

Các yếu tố nguy cơ gây sẹo bao gồm:

  • Da nâu hoặc da đen. Thường gặp nhất ở những người có nước da nâu hoặc da đen. Lý do cho khuynh hướng này là không rõ.
  • Có tiền sử cá nhân hoặc gia đình bị sẹo lồi. Xuất hiện trong các gia đình, cho thấy xu hướng này do di truyền. Nếu bạn đã có một vết sẹo lồi, bạn có nguy cơ hình thành những vết sẹo khác.
  • Dưới 30 tuổi, bạn có nhiều khả năng bị sẹo lồi hơn nếu ở độ tuổi từ 20 đến 30.

Sẹo lồi có biến chứng gì không?

Nếu sẹo ở gần khớp có thể phát triển các mô xơ cứng làm hạn chế cử động.

Các phương pháp điều trị sẹo lồi

Có nhiều phương pháp điều trị sẹo lồi. Bác sĩ da liễu có thể khuyến nghị sử dụng một hoặc kết hợp nhiều phương pháp để điều trị. Tuy nhiên, ngay cả sau khi làm phẳng hoặc loại bỏ thành công, sẹo lồi vẫn có thể phát triển trở lại, đôi khi lớn hơn trước.

Chăm sóc vết thương.

Đối với sẹo lồi mới, lựa chọn điều trị đầu tiên có thể là băng ép làm từ vải co giãn hoặc các vật liệu khác. Phương pháp này cũng được sử dụng sau phẫu thuật để loại bỏ sẹo lồi. Mục tiêu là giảm hoặc ngăn ngừa sẹo bằng cách tạo áp lực lên vết thương khi nó lành. Những loại băng này cần được đeo từ 12 đến 24 giờ mỗi ngày trong vòng 4 đến 6 tháng để có hiệu quả. Phương pháp này có thể rất khó chịu.

Thoa kem corticoid

Thoa kem corticosteroid theo toa có thể giúp giảm ngứa.

Sử dụng thuốc tiêm

Nếu bạn có một vết sẹo lồi nhỏ, bác sĩ có thể can thiệp để giảm độ dày của nó bằng cách tiêm cortisone hoặc các steroid khác vào sẹo. Bạn có thể sẽ cần tiêm hàng tháng trong tối đa 6 tháng trước khi vết sẹo phẳng lại. Các tác dụng phụ có thể xảy ra khi tiêm corticosteroid là làm mỏng da, nổi tĩnh mạch mạng nhện và thay đổi màu da vĩnh viễn (giảm sắc tố hoặc tăng sắc tố).

Đóng băng vết sẹo

Sẹo lồi nhỏ có thể được giảm hoặc loại bỏ bằng cách đóng băng chúng bằng nitơ lỏng (liệu pháp áp lạnh). Điều trị lặp lại có thể cần thiết. Các tác dụng phụ có thể xảy ra của phương pháp áp lạnh là phồng rộp, đau và mất màu da (giảm sắc tố).

Điều trị bằng laser

Sẹo lồi lớn hơn có thể được làm phẳng bằng phương pháp laser. Phương pháp này cũng rất hữu ích trong việc giảm ngứa và làm mờ sẹo lồi. Kỹ thuật này được thực hiện trong nhiều đợt với thời gian cách nhau từ 4 đến 8 tuần. Bác sĩ có thể khuyên bạn nên kết hợp liệu pháp laser với tiêm cortisone. Các tác dụng phụ có thể xảy ra, phổ biến hơn ở những người có làn da sẫm màu, bao gồm giảm sắc tố hoặc tăng sắc tố, phồng rộp và đóng vảy.

Xạ trị

Bức xạ tia X ở mức độ thấp đơn thuần hoặc sau khi phẫu thuật cắt bỏ sẹo lồi có thể giúp thu nhỏ hoặc giảm thiểu mô sẹo. Điều trị lặp lại có thể cần thiết. Các tác dụng phụ có thể xảy ra của xạ trị là các biến chứng về da và về lâu dài là ung thư.

Phẫu thuật cắt bỏ

Nếu sẹo lồi không đáp ứng với các liệu pháp khác, bác sĩ có thể khuyến nghị nên loại bỏ nó bằng phẫu thuật kết hợp với các phương pháp khác. Phẫu thuật đơn thuần có tỷ lệ tái phát từ 45% đến 100%.

Làm gì để không bị sẹo lồi?

Nếu bạn dễ bị sẹo lồi, hãy thực hiện các biện pháp tự chăm sóc sau:

  • Chăm sóc vết thương tốt. Giữ vết thương sạch và ẩm. Nhẹ nhàng rửa khu vực bằng xà phòng nhẹ và nước. Bôi một lớp mỏng thuốc mỡ. Bác sĩ có thể khuyến nghị dán miếng gel silicon lên vết thương khi vết thương đang lành. Người lớn cần thực hiện các bước phòng ngừa này trong 6 tháng sau khi bị thương da, đối với trẻ em là 18 tháng. Với người xỏ khuyên tai, việc áp bông tai áp vào dái tai sau khi xỏ lỗ tai giúp ngăn ngừa sẹo lồi.
  • Bảo vệ làn da khỏi bị tổn thương. Cố gắng tránh làm da bị thương. Tốt nhất không nên xỏ khuyên trên cơ thể, xăm mình và phẫu thuật khi không thật sự cần thiết. Ngay cả những chấn thương nhỏ – chẳng hạn như lông mọc ngược, vết cắt và vết xước – cũng kích thích sẹo lồi phát triển. Nếu bạn quyết định phẫu thuật, hãy nói chuyện với bác sĩ về xu hướng phát triển sẹo lồi của mình. Bác sĩ có thể sử dụng các kỹ thuật phẫu thuật để giảm nguy cơ hình thành sẹo lồi tại vị trí phẫu thuật. Sau khi phẫu thuật, hãy hỏi bác sĩ về chế độ chăm sóc hậu phẫu và làm theo các hướng dẫn cẩn thận.

⏩⏩ Xem thêm video hướng dẫn các chăm sóc, điều trị và ngăn ngừa hình thành sẹo lồi – sẹo phì đại được chia sẻ bởi BS.CK2 Nguyễn Lê Trà Mi tại: https://youtu.be/CPZ1WCuvyRs

Tham khảo:  Keloid scar

Phòng khám da liễu thẩm mỹ da bs trà mi

5/5 - (1 bình chọn)