Thuốc Đông Y: Thành phần, tác dụng và lưu ý khi sử dụng

Thuốc đông y

Thuốc Đông Y là một loại thuốc được bào chế từ các loại thảo dược, khoáng chất và động vật. Thuốc Đông Y được sử dụng trong y học cổ truyền từ hàng nghìn năm nay.

Thuốc Đông Y có những thành phần gì?

Thuốc Đông y được bào chế từ các loại thảo dược thiên nhiên, có tác dụng điều trị bệnh từ gốc, ít gây tác dụng phụ. Các thành phần thường gặp trong thuốc Đông y bao gồm:

  • Rễ: Các loại rễ cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm rễ cây cam thảo, rễ cây đương quy, rễ cây hoàng kỳ, rễ cây bạch truật, rễ cây sài đất,…
  • Thân: Các loại thân cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm thân cây bạch linh, thân cây hoàng cầm, thân cây hoàng bá, thân cây cam thảo, thân cây sài đất,…
  • Lá: Các loại lá cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm lá cây bạc hà, lá cây tía tô, lá cây ngải cứu, lá cây kinh giới, lá cây diếp cá,…
  • Hoa: Các loại hoa cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm hoa cúc, hoa hồng, hoa sen, hoa đu đủ đực, hoa dành dành,…
  • Quả: Các loại quả cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm quả táo tàu, quả nhãn, quả hồng, quả dâu tây, quả mâm xôi,…
  • Hạt: Các loại hạt cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm hạt sen, hạt bí ngô, hạt đậu đen, hạt đậu đỏ, hạt đậu xanh,…
  • Tinh dầu: Các loại tinh dầu cây thường được sử dụng trong thuốc Đông y bao gồm tinh dầu bạc hà, tinh dầu sả, tinh dầu chanh, tinh dầu gừng, tinh dầu tràm,…

Ngoài ra, thuốc Đông y còn có thể được bào chế từ các loại động vật, khoáng vật, hoặc các sản phẩm từ sữa.

Các thành phần trong thuốc Đông y có tác dụng tương tác với nhau, tạo nên tác dụng chữa bệnh tổng thể. Ví dụ, rễ cây cam thảo có tác dụng bổ tỳ, rễ cây đương quy có tác dụng bổ huyết, rễ cây hoàng kỳ có tác dụng bổ khí. Khi kết hợp với nhau, các vị thuốc này có tác dụng bổ tỳ, bổ huyết, bổ khí, giúp cải thiện sức khỏe tổng thể.

Thuốc Đông Y được bào chế thành những dạng nào?

Thuốc Đông y được bào chế thành nhiều dạng khác nhau, tùy thuộc vào mục đích sử dụng và cách sử dụng. Các dạng bào chế thuốc Đông y phổ biến bao gồm:

  • Thuốc sắc: Thuốc sắc là dạng bào chế truyền thống của thuốc. Thuốc sắc được bào chế bằng cách đun các vị thuốc trong nước. Thuốc sắc có tác dụng bổ, chữa bệnh, giải độc.
  • Thuốc viên: Thuốc viên là dạng bào chế phổ biến nhất của thuốc Đông y. Thuốc viên được bào chế bằng cách tán nhuyễn các vị thuốc và trộn với nhau. Thuốc viên có tác dụng bổ, chữa bệnh, giải độc.
  • Thuốc hoàn: Thuốc hoàn là dạng bào chế có chứa nhiều vị thuốc được tán nhuyễn và trộn lẫn với nhau. Thuốc hoàn có tác dụng bổ, chữa bệnh, giải độc.
  • Thuốc cao: Thuốc cao là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được đun sôi và cô đặc. Thuốc cao có tác dụng bổ, chữa bệnh, giải độc.
  • Thuốc tán: Thuốc tán là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được tán nhuyễn. Thuốc tán thường được sử dụng để sắc uống.
  • Thuốc bột: Thuốc bột là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được tán thành bột. Thuốc bột thường được sử dụng để pha uống, hoặc bôi ngoài da.
  • Thuốc nước: Thuốc nước là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được sắc hoặc hãm trong nước. Thuốc nước thường được sử dụng để uống.
  • Thuốc rượu: Thuốc rượu là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được ngâm trong rượu. Thuốc rượu thường được sử dụng để uống, hoặc xoa bóp.

Ngoài ra, thuốc Đông y còn có thể được bào chế thành các dạng khác, chẳng hạn như thuốc tiêm, thuốc hít, thuốc dán,…



Thuốc Đông Y có tác dụng gì?

Thuốc Đông y có tác dụng điều trị nhiều loại bệnh lý khác nhau, bao gồm:

  • Bệnh lý nội khoa: Thuốc được sử dụng để điều trị các bệnh lý nội khoa như bệnh tim mạch, bệnh hô hấp, bệnh tiêu hóa, bệnh thần kinh,…
  • Bệnh lý ngoại khoa: Thuốc được sử dụng để điều trị các bệnh lý ngoại khoa như bệnh xương khớp, bệnh da liễu, bệnh tai mũi họng,…
  • Bệnh lý phụ khoa: Thuốc được sử dụng để điều trị các bệnh lý phụ khoa như bệnh kinh nguyệt, bệnh vô sinh,…
  • Bệnh lý nhi khoa: Thuốc được sử dụng để điều trị các bệnh lý nhi khoa như bệnh còi xương, bệnh suy dinh dưỡng,…

Thuốc Đông y có tác dụng điều trị bệnh dựa trên nguyên lý của Y học cổ truyền, đó là điều trị bệnh từ gốc, tác động vào nguyên nhân gây bệnh. Thuốc có tác dụng điều hòa âm dương, cân bằng ngũ hành, bồi bổ cơ thể, tăng cường sức đề kháng, giúp cơ thể tự chữa lành bệnh. Một số tác dụng cụ thể của thuốc Đông y bao gồm:

  • Bổ khí, bổ huyết, bổ tỳ, bổ thận: Thuốc có tác dụng bổ sung khí, huyết, tỳ, thận, giúp cơ thể khỏe mạnh, dẻo dai.
  • Giải độc, thanh nhiệt, giải biểu, khu phong: Thuốc có tác dụng giải độc, thanh nhiệt, giải biểu, khu phong, giúp cơ thể loại bỏ độc tố, cải thiện sức khỏe.
  • Tán hàn, chỉ thống, hoạt huyết, tiêu viêm: Thuốc có tác dụng tán hàn, chỉ thống, hoạt huyết, tiêu viêm, giúp điều trị các bệnh lý như cảm lạnh, đau nhức, viêm khớp,…
  • An thần, giải uất, lợi tiểu, tiêu thực: Thuốc có tác dụng an thần, giải uất, lợi tiểu, tiêu thực, giúp cải thiện tâm trạng, tiêu hóa,…

Thuốc đông y

Thuốc Đông Y có an toàn không?

Thuốc Đông y an toàn nếu được sử dụng đúng cách

Thuốc Đông y được bào chế từ các loại thảo dược thiên nhiên, có tác dụng điều trị bệnh từ gốc, ít gây tác dụng phụ. Tuy nhiên, cũng giống như thuốc tây, thuốc Đông y cũng có thể gây ra tác dụng phụ nếu sử dụng không đúng cách. Một số tác dụng phụ của thuốc Đông y bao gồm:

  • Tác dụng phụ nhẹ: Buồn nôn, nôn, táo bón, tiêu chảy, dị ứng,…
  • Tác dụng phụ nghiêm trọng: Hạ huyết áp, rối loạn nhịp tim, suy gan, suy thận,…

Để sử dụng thuốc Đông y an toàn, cần lưu ý một số vấn đề sau:

  • Tham khảo ý kiến bác sĩ: Trước khi sử dụng thuốc, cần tham khảo ý kiến bác sĩ Đông y để được tư vấn về loại thuốc, liều lượng, và cách sử dụng phù hợp.
  • Sử dụng thuốc đúng cách: Cần sử dụng thuốc đúng cách theo hướng dẫn của bác sĩ Đông y.
  • Kiểm tra chất lượng thuốc: Nên mua thuốc tại các cơ sở uy tín, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
  • Theo dõi sức khỏe: Trong quá trình sử dụn, cần theo dõi sức khỏe thường xuyên để phát hiện sớm các tác dụng phụ, nếu có.

Dưới đây là một số trường hợp cần thận trọng khi sử dụng thuốc:

  • Phụ nữ mang thai và cho con bú: Một số loại thuốc có thể gây hại cho thai nhi hoặc trẻ sơ sinh. Do đó, phụ nữ mang thai và cho con bú cần tham khảo ý kiến bác sĩ Đông y trước khi sử dụng thuốc Đông y.
  • Người mắc bệnh mãn tính: Một số loại thuốc có thể tương tác với thuốc Tây hoặc làm trầm trọng thêm bệnh mãn tính. Do đó, người mắc bệnh mãn tính cần tham khảo ý kiến bác sĩ Đông y trước khi sử dụng thuốc Đông y.
  • Người có tiền sử dị ứng: Một số loại thảo dược trong thuốc Đông y có thể gây dị ứng. Do đó, người có tiền sử dị ứng cần thận trọng khi sử dụng thuốc Đông y.

Thuốc Đông Y cần được sử dụng như thế nào?

Dưới đây là một số cách sử dụng thuốc Đông y phổ biến:

Thuốc sắc: Thuốc sắc là dạng bào chế truyền thống của thuốc Đông y. Thuốc sắc được bào chế bằng cách đun các vị thuốc trong nước. Cách sử dụng thuốc sắc như sau:

  • Rửa sạch các vị thuốc.
  • Cho các vị thuốc vào ấm đất hoặc ấm sứ.
  • Đun sôi thuốc trong khoảng 30 phút.
  • Chắt lấy nước thuốc và uống.

Thuốc viên: Thuốc viên là dạng bào chế phổ biến nhất của thuốc Đông y. Cách sử dụng thuốc viên như sau:

  • Uống thuốc với nước ấm.
  • Có thể chia nhỏ thuốc viên để uống trong ngày.

Thuốc hoàn: Thuốc hoàn là dạng bào chế có chứa nhiều vị thuốc được tán nhuyễn và trộn lẫn với nhau. Cách sử dụng thuốc hoàn như sau:

  • Uống thuốc với nước ấm.
  • Có thể chia nhỏ thuốc hoàn để uống trong ngày.

Thuốc cao: Thuốc cao là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được đun sôi và cô đặc. Cách sử dụng thuốc cao như sau:

  • Hòa tan thuốc cao trong nước ấm.
  • Uống thuốc.

Thuốc tán: Thuốc tán là dạng bào chế được tạo thành từ các vị thuốc được tán nhuyễn. Cách sử dụng thuốc tán như sau:

  • Hòa tan thuốc tán trong nước ấm.
  • Uống thuốc.

Ngoài ra, thuốc Đông y còn có thể được sử dụng dưới dạng thuốc bột, thuốc nước, thuốc rượu,… Cách sử dụng các dạng thuốc này cũng tương tự như các dạng thuốc đã nêu trên.



Thuốc Đông Y có thể kết hợp với thuốc Tây y không?

Thuốc Đông y và thuốc Tây y là hai phương pháp điều trị bệnh khác nhau, nhưng có thể bổ sung cho nhau. Thuốc Đông y có tác dụng điều trị bệnh từ gốc, bồi bổ cơ thể, tăng cường sức đề kháng, giúp cơ thể tự chữa lành bệnh. Thuốc Tây y có tác dụng điều trị triệu chứng bệnh, nhanh chóng giảm đau, giảm viêm,… Việc kết hợp thuốc Đông y với thuốc Tây y có thể mang lại nhiều lợi ích như:

  • Tăng hiệu quả điều trị: Thuốc Đông y và thuốc Tây y có tác dụng bổ trợ cho nhau, giúp tăng hiệu quả điều trị bệnh.
  • Giảm tác dụng phụ: Thuốc Đông y có thể giúp giảm tác dụng phụ của thuốc Tây y.
  • An toàn hơn: Việc kết hợp thuốc Đông y với thuốc Tây y có thể giúp giảm nguy cơ tương tác thuốc.

Tuy nhiên, việc kết hợp thuốc Đông y với thuốc Tây y cần được thực hiện dưới sự hướng dẫn của bác sĩ Đông y hoặc bác sĩ Tây y. Bác sĩ sẽ căn cứ vào tình trạng bệnh lý của bạn để lựa chọn phương pháp kết hợp phù hợp. Một số lưu ý khi kết hợp thuốc Đông y với thuốc Tây y:

  • Tham khảo ý kiến bác sĩ: Trước khi kết hợp thuốc Đông y với thuốc Tây y, cần tham khảo ý kiến bác sĩ Đông y hoặc bác sĩ Tây y. Bác sĩ sẽ căn cứ vào tình trạng bệnh lý của bạn để lựa chọn phương pháp kết hợp phù hợp.
  • Tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ: Cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ về liều lượng, cách sử dụng, thời gian sử dụng thuốc.
  • Theo dõi sức khỏe: Trong quá trình sử dụng thuốc, cần theo dõi sức khỏe thường xuyên để phát hiện sớm các tác dụng phụ, nếu có.

 

Trong trường hợp bạn có những câu hỏi, thắc mắc về tình trạng bệnh của mình có thể tham vấn ý kiến bác sĩ bằng cách nhấn vào banner bên dưới đây.

NGUYEN PHUC DUONG

 

 

⏩⏩ Mời quý vị và các bạn quan tâm và tham gia các nền tảng để cập nhật và trao đổi thêm những thông tin – tình trạng sức khỏe cùng cộng đồng và bác sĩ chuyên khoa tại.

5/5 - (1 bình chọn)